Wettelijk verplichte opleidingen voor de sector landbouw, tuinbouw en veeteelt
À propos
Landbouw, tuinbouw en veeteelt bieden in Nederland werk aan ongeveer 180.000 mensen op circa 50.000 bedrijven. Nederland is na de Verenigde Staten de tweede landbouwexporteur ter wereld, met een glastuinbouw die wereldwijd toonaangevend is in het Westland, de Bommelerwaard en Noord-Limburg. De sector kent een structureel hoog ongevalsrisico: het aandeel arbeidsongevallen met verzuim ligt duidelijk boven het landelijk gemiddelde, en de landbouw behoort samen met de bouw tot de sectoren met de meeste dodelijke arbeidsongevallen per werknemer.
180 K
werkenden in Nederland
25
ongevallen per 1.000 werknemers
50 K
landbouwbedrijven
De risico's stapelen zich dagelijks op dezelfde werkplekken. Gewasbeschermingsmiddelen vallen onder hoofdstuk 4 van het Arbobesluit, dat de werkgever verplicht de blootstelling te beoordelen en te beheersen en iedereen voor te lichten die eraan kan worden blootgesteld; daarnaast geldt de spuitlicentie als wettelijke voorwaarde voor het gebruik. Fysieke overbelasting bij oogsten, snoeien en verwerken valt onder hoofdstuk 5 van het Arbobesluit en is in Nederland de belangrijkste oorzaak van langdurig verzuim.
De mechanisatie bepaalt de ernst van de ongevallen. Artikel 7.17c van het Arbobesluit schrijft voor dat arbeidsmiddelen alleen worden bediend door werknemers die daarvoor specifiek zijn onderricht: dat geldt voor trekkers, verreikers, heftrucks en shovels. Mestkelders, silo's en sleufsilo's zijn besloten ruimten in de zin van artikel 3.5g van het Arbobesluit: zuurstofgebrek en waterstofsulfide zijn zonder meting niet waarneembaar, en juist bij reddingspogingen vallen de meeste slachtoffers. Bij vergisters en graanstof ontstaan explosieve atmosferen, waarvoor ATEX 153 een explosieveiligheidsdocument en onderricht van alle betrokkenen verplicht stelt. Onderhoud aan machines vraagt een sluitende procedure voor energieborging op grond van hoofdstuk 7 van het Arbobesluit.
Les principaux risques à connaître
Artikel 15 van de Arbeidsomstandighedenwet verplicht elke werkgever bedrijfshulpverleners aan te wijzen die kunnen handelen bij brand, ongeval en ontruiming. Het aantal en de opleiding worden bepaald door de risico-inventarisatie en -evaluatie van de organisatie.
De Arbeidsomstandighedenwet verplicht de werkgever tot het organiseren van eerste hulp. Bij een hartstilstand telt elke minuut: reanimatie en een AED binnen zes minuten bepalen de overlevingskans.
Artikel 13 van de Arbeidsomstandighedenwet verplicht elke werkgever ten minste een preventiemedewerker aan te wijzen. Daarnaast is een getoetste risico-inventarisatie en -evaluatie verplicht op grond van artikel 5.
Hoofdstuk 5 van het Arbobesluit verplicht de werkgever fysieke overbelasting te voorkomen. Klachten aan rug, nek en schouders zijn in Nederland de belangrijkste oorzaak van langdurig verzuim.
Hoofdstuk 4 van het Arbobesluit verplicht de werkgever de blootstelling aan gevaarlijke stoffen te beoordelen en te beheersen. Voor chroom-6, kwartsstof en diisocyanaten gelden daarnaast specifieke verplichtingen, met grenswaarden en registratieplicht.
Artikel 7.17c van het Arbobesluit bepaalt dat de werkgever arbeidsmiddelen alleen laat bedienen door werknemers die daarvoor specifiek zijn onderricht. Intern transport is een van de grootste bronnen van arbeidsongevallen in magazijn en productie.
Grondverzetmachines vallen onder artikel 7.17c van het Arbobesluit: alleen specifiek onderrichte werknemers mogen ze bedienen. Bij graafwerk komt daar de WIBON bij, met de verplichting tot een KLIC-melding.
Artikel 3.5g van het Arbobesluit stelt strikte eisen aan het betreden van besloten ruimten. Zuurstofgebrek, toxische en explosieve atmosferen zijn niet waarneembaar zonder meting, en juist bij reddingspogingen vallen de meeste slachtoffers.
Richtlijn 1999/92/EG, in de markt bekend als ATEX 153, verplicht werkgevers tot een explosieveiligheidsdocument en tot onderricht van iedereen die in een zone met explosiegevaar werkt. Voor materieel in die zones geldt daarnaast ATEX 114.
Hoofdstuk 7 van het Arbobesluit en de Machinerichtlijn stellen eisen aan het veilig stellen van arbeidsmiddelen. Onvoldoende energieborging bij onderhoud leidt tot ernstige ongevallen; een sluitende procedure voor uitschakelen en vergrendelen is daarom onmisbaar.
.png)
Les enjeux de demain...
Het regelgevend kader verandert snel. De Europese Green Deal en de Boer-tot-Bord-strategie zetten in op een forse vermindering van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, met directe gevolgen voor teeltmethoden en opleidingsbehoefte. De Nederlandse stikstofproblematiek en het Nationaal Programma Landelijk Gebied dwingen bedrijven tot extensivering, omschakeling of bedrijfsbeëindiging, wat grote investeringen en nieuwe werkwijzen met zich meebrengt.
De toenemende mechanisatie en precisielandbouw met GPS, drones en melkrobots creëren risicoprofielen die de bestaande opleidingsbouwstenen nog niet volledig dekken. De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert scherper op het aantoonbaar onderricht van bedieners van arbeidsmiddelen. In een sector met een structureel tekort aan personeel en een groot aandeel seizoenarbeiders, vaak met een andere moedertaal, is het snel en aantoonbaar onderrichten van nieuwe medewerkers zowel een wettelijke plicht als een voorwaarde om te kunnen doordraaien.
Les + Certalis
Votre satisfaction est notre plus grande récompense.
.svg){kind=small}
Documents 100% digitalisés
Accès gratuit à la plateforme 24/7
Réservations réactives en un clic
Conformité des employés sans stress
Qualité de formation reconnue
Support client humain et réactif
Questions fréquentes
Trouvez les réponses aux questions les plus fréquemment posées.
Vous n'avez toujours pas votre réponse ?
Contactez l'un de nos conseillers.
Certalis vous accompagne de bout en bout dans la gestion de vos formations sécurité en entreprise. Réservez vos formations réglementaires en un clic, créez des contenus de sensibilisation, et suivez la conformité de vos employés. Centralisez l'ensemble de vos documents dans votre espace en ligne.
Oui, nous offrons des formations personnalisées qui peuvent être dispensées directement sur votre lieu de travail. Ces formations sur mesure permettent de traiter les cas spécifiques à votre environnement et de minimiser le temps passé hors du site de production. Notre équipe est à votre service pour discuter de votre besoin et adapter les formations à votre entreprise.
Faites vos demandes de réservation directement depuis votre Espace Certalis et obtenez des devis personnalisés en quelques heures.
Connectez-vous gratuitement sur notre plateforme en ligne et réservez les formations qu'il vous faut en un clic.
Nous gérons tout l'administratif associé. Nous sommes à votre disposition pour vous conseiller les formations les plus adaptées à vos besoins.
Vous n'avez toujours pas votre réponse ?
Contactez l'un de nos conseillers.